As tres derradeiras

Entre decreto eólico e decreto plurilingüístico, regresa Finlandia, o espectáculo do Teatro Biodegradábel de Ohio asinado por Carlos Santiago, coas súas xeadas reflexións sobre a identidade nacional da fin do mundo. Despois do suceso da estrea en Maio, coas localidades esgotadas, a peza, de carácter efémero, regresa á Sala Nasa a vindeira semana para despedirse por sempre máis do seu público posíbel e imposíbel nunha sorte de bis requirido polos propios espectadores. Que non se diga que quedou alguén sen vela, agás o presidente da Xunta de Finlandia e algún outro cargo político do Concello de Helsinki, que teñen prohibida a entrada por prescrición facultativa do veterinario.

Finaliza así esta experiencia de teatro civil protagonizada por un grupo de cidadáns coa conciencia ben clara sobre a verdadeira cor da neve e as patrañas dos filósofos rusos que pretenden borrar do mapa a alma de Finlandia. Unha oportunidade de rir e emocionarse por conta da realidade mesma e daquilo que aínda somos, unha etnia incomprensíbel ancorada nun eterno solpor.

Os máis avisados podedes ler a opinión da crítica, escoitar a reportaxe do Diario Cultural da Radio Galega ou comprobar as substanciosas polémicas xeradas pola peza no precipicio mesmo da actualidade. Grazas e obrigados a todas e todos os que participastes a un lado ou outro da boca de escena.

As entradas pódense mercar ou reservar a través da billeteira virtual da Sala Nasa, enviando un correo a reservas@salanasa.com ou deixando unha mensaxe no contestador da sala no 981573998, sempre até as 14:00h do día 15 de Xaneiro.

Arto na fraga

Arto na fraga

En canto a resaca dramática vai cedendo, o equipo artístico de Finlandia mata as saudades escandinavas cunha nova devoción literaria, a obra do célebre autor finés Arto Paasilinna, de quen paga a pena ler títulos como Delicioso Suicidio en Grupo ou as dúas e excelentes traducións ao galego tiradas do prelo por Rinoceronte, ese impagábel proxecto editorial con se en Cangas do Morrazo, O Muiñeiro Ouveador (1981) e O Bosque dos Raposos Aforcados (1983) .

Paasilinna é un escritor moi popular no seu país, a nosa amada Finlandia, polo seu humor desconcertante e a súa loita teimuda contra a mediocridade e a imposición de pensamentos uns, grandes e libres, por outra banda tan típicos daqueles que na nosa alegoría galaico-finesa identificamos como os filósofos rusos.  En calquera caso os libros de Paasilinna abren unha xanela privilexiada á cultura finlandesa e a súa mitoloxía de fragas e lagoas infindas. Un xeito de viaxar polo País dos Mil Lagos sen moverse do País dos Mil Ríos, que seica os billetes de avión a Helsinki están máis caros que nunca e hai que experimentar medios de transporte alternativos, como por exemplo, a literatura.

E xa que andamos nesas, aquí pola banda de Lestrove, que é como dicir alá pola banda de Tampere, outro escritor que se anima a perseguir os vieiros alegóricos de Finlandia é o Ferrín, que lle enmenda a plana aos de Finlandia Bilingüe, tan confusos eles nas súas filias prorrusas, co tema da lingua e os dereitos colectivos dos pobos.

Que facer?

Este é o único plano posíbel!

Pois o noso enxeño escandinavo xa está no ar. Dous días emocionantes que fican para a lembranza coa alegría do éxito acadado. A Nasa rebordou de xente e malia os atrancos co sistema de reservas, polos que pedimos desculpas, a estrea en dupla función ocorreu mellor do que cabía esperar. Houbo risos, gargalladas e mesmo bágoas conmovidas e finesas. Unha representación diplomática sueca, procedente de Viseu, fixo as honras desde o outro lado do Minho. O Elías Cueto non perdeu ocasión de fotografar o evento e en breve, grazas ao bo labor do Bertichi e máis do Ghato, poderemos ter o video e unha pequena montaxe sobre todo o proceso. O Marcos S. Pérez fixo crónica da estrea en Vieiros e algún comentarista enmendoulle o monólogo sobre a lingua ao Turku, quen pensou en empregalo na segunda función. No Diario Cultural da Radio Galega pódese escoitar unha entrevista con Carlos Santiago e algúns treitos da peza. O Camilo Franco tamén se animou a criticar o espectáculo na Voz de… Galicia, lembrando a importancia de ter colegas abondo para encher os teatros, feito do que só nos cabe orgullarnos.

En fin, ou en Finlandia. Agradecer a toda a xente que participou e botou unha man na xestación e parto da peza. A Control Z e Quique Otero pola montaxe dos videos, á Gentalha do Pichel, debidamente equipada con elevadores morais por obra e graza do Partido Popular de Helsinki, e máis á Asociación de Veciños da Almáciga por emprestarnos os seus locais para os ensaios, ao Pedro Iglesias polos seus labores de enlace co comando escenográfico de Areas e a súa irmá Cristina polos contactos coa Embaixada e a comunicación social de Finlandia, a Tomás González Ahola, galego-finés, e a Raquel Queiruga, polas traducións das mensaxes, ao Nico Sánchez e a María Lojo polas súas interpretacións xa míticas de Jon Kuusamo e Loni Usuukaupunki, a Mon S. A. polo apoio desde a oficina e tamén polo vodka negro, aos traballadores da Nasa, o Xacobo, o Angel, o Fidel e o Xurxo pola paciencia e, xa que estamos, un agradecemento específico e expresamente finlandés a Xesús Ron e á propia Sala Nasa, que atravesa un duro momento por causa dos manexos paranoicos do señor Conde Rosa e o seu segundo, Ángel Espadas, que desde un cinismo tan arrogante como ignaro pretenden rematar co espazo cultural máis carismático de Santiago de Compostela tirando pola borda do cainismo electoral dezasete anos de traballo e esforzo a prol da cidade que devecen por gobernar. Cousas que só suceden en Finlandia, como dixo o Outro. Contade connosco para a batalla, compañeiros.

Hai que bebela enteira!

Hai que bebela enteira!

Hai que esperar polo vento!

Hai que esperar polo vento!

Resta unha semana para a estrea da peza máis escandinava do teatro contemporáneo galego, creada polo Teatro Biodegradábel de Ohio, compañía teatral ilegal e imaxinaria. Fríos meses de traballo fican atrás, e os actores finlandeses están xa preparados para o gran reto de entreter e facer delirar ao público da Nasa cun espectáculo biodegradábel que tal vez non dure máis de dous días. Cabe a posibilidade de que ao público non lle chiste o resultado, pero penso que os que tivemos a honra e a sorte de participar no proxecto podemos estar máis que satisfeitos. Con a penas un ensaio por semana e sen máis cartos que os que cada un levaba decote no peto conseguimos erguer un espectáculo consistente e sumamente expresivo, unha alegoría en formato punk sobre ese país tan curioso ás veces chamado Galiza.

O vindeiro martes día 12 terá lugar un ensaio xeral con público, para testar as interpretacións. Se alguén ten especial interese en ir, pode contactar a través de graenlandia[a]gmail.com. Para os días da estrea, 19 e 20 de maio, continúa aberto o servizo de reservas online da Nasa. Alí vos agardamos.

Claes Andersson, poeta finés

Claes Andersson, poeta finés

Confirmando as altas expectativas alegóricas da peza suscitadas pola victoria do Partido Popular de Finlandia, Manolo Rivas ulisca a pista finlandesa nun artigo no El País que encabeza cun verso de Claes Andersson, gran poeta e antigo ministro de cultura no auténtico país escandinavo dos nosos amores. “Unha pregunta para os xenerais: como se derrota a un inimigo que quere suicidarse?“. A tres semana da estrea, que terá lugar na Sala Nasa os días 19 e 20 de Maio en dúas funcións únicas e exclusivas, a maquinaria teatral finlandesa traballa arreo para clarificar pola vía traxicómica as razóns da tendencia sucida nacional.

A peza, Finlandia, servirá como primeira entrega dunha nova compañía teatral, ilegal, antisistémica e efémera de nome TBO, Teatro Biodegradábel de Ohio, que se presentará en sociedade deste xeito. O espectáculo está pensado para atinxir a penas 150 espectadores e deixalos o máis satisfeitos posíbel, así que a xente interesada en formar parte deste pequeno círculo polar pode ir facendo as reservas porque o espectáculo moi dificilmente se volverá repetir.

Ai Finlandia o teu mar!

Ai Finlandia o teu mar!

Achégase a Semana Santa con todas as súas consecuencias reprodutivas e a enorme recta final cara á estrea. Por fortuna os acontecementos políticos están ao noso favor. O PP gañou as eleccións e deulle á nosa peza un remate tráxico de grande altura dramática. Obrigado por iso ao PPdF, que o cortés non quita o valente, como dirían os de Finlandia Bilingüe.

O traballo dos últimos ensaios rendeu froito maduro no de onte, 31 de Marzo. Iso é comezar o Abril rectilíneo e finalista con bo pe. Algunhas referencias para a historia finlandesa: o Tsar de Rusia transportounos a todos en tal día cun do de peito no dramático e máis no cómico. O Turku deu unha lección de posibilismo teatral, encarando todas as escenas con coherencia sublime. Helsinki continúa a pensar que está fora de lugar, cando é imposíbel estar noutro lugar que non sexa Finlandia, o que xa a autoriza como filósofa oficial finlandesa. De Tampere non hai nada que dicir, un tipo capaz de vivir e de morrer co mesmo estilo escénico só lle pode deparar un éxito rotundo. Está tamén o tema da cebola, que quere que a Oulu lle pele máis capas. Sen dúbida a cebola pode con todo e máis unha volta. A Lahti anda a gañar na fotografía e na alegría, pero tamén a demorar a súa grande explosión, para a cal xa hai unha data prevista: a vindeira semana.

Entre tanto chegan novas de Areas, onde os técnicos finlandeses especializados traballan sen descanso -e sen facer caso dos emilios- na creación do Muíño Máxico. Parece que cae a idea das fouces a prol do sacro e xermánico tríscele de toda a vida. Prometemos imaxes en breve da gran construción masónica, que xa hai.

Nas últimas semanas recibimos a visita de personaxes ilustres como Pancho Lapeña e Tomás Lijó, quen discretamente tomaron os apuntamentos precisos para ilustrar o deliro finlandés con toda a propiedade. Na realidade hai tan boas novas de todas partes que até non parece que o PPdF gañase as eleccións.

Así que para celebralo, aí vai a proposta de ilustración que enviamos para o programa da Nasa. É tamén unha maneira de abrir o debate do cartaz. A ecuación ten esas tres variábeis, o solpor, a Galiza e unha botella de vodka da marca Finlandia. Imos ló, a ver que pasa.

Reclamo a liberdade pra Finlandia, porque si, porque me peta.

En formación militar

En formación militar

Último ensaio antes das eleccións. Alguén sinalou que se gaña o PP teremos que mudar o final da peza. Pero despois de analisalo un pouco, chegouse á conclusión de que non hai que mover unha vírgula, que dicía o outro. Finlandia é como é, éche o que hai.

Conseguimos marcar máis da metade do espectáculo. Houbo sorpresas na memorización dos textos, cun Tampere disposto a lembrar de vez todas as palabras. En xeral as interpretacións andan un pouco atoadas, hai un parón e non se avanza. A peza vai engordando e cada vez hai máis información para dixerir, difícil de dosificar.

Estaban montados o linóleo e o pano de fondo, e parece confirmarse a idea de envolver a escena de branco. O linóleo parece ter un extensión insuficiente, pero pódese arranxar a cousa marcando un espazo frontal en negro, onde sentan o Tsar e o Helsinki. No monólogo inicial, Helsinki deulle unha voz bastante conmovedora. Polo demais foi un ensaio moi técnico, sen moito tempo para experimentos e correccións interpretativas. Cabe sinalar que o primeiro monólogo do Tsar resultou bastante ben nesta primeira abordaxe. Parece que se impón a liña do traxe moderno no vestiario imperial. Eu aínda teño dúbidas. Quero ver Iván o Terríbel, de Eisenstein, para probar unha idea.

Sen máis, viva Finlandia ceibe!

Helsinki e o Mar

Helsinki e o Mar

Hoxe probamos a música de Sibelius por primeira vez e tamén por primeira vez asistiu o Fili a un ensaio, quen superou a proba de nos aturar e aceptou a dura e xélida tarefa de iluminar Finlandia. Algúns dos fragmentos musicais de Sibelius encaixaron relativamente ben na obra, pero é preciso procurar máis alternativas. Sobre todo atopar un fragmento de tipo brutal para a tempestade de neve negra. O Fili suxeriu que o Tsar de Rusia tivese unha música propia, onda Rimski Korsakov ou Tchaikowsky, aínda que el se inclinaba máis por un Coro de Cosacos, que sempre anunciase a entrada ou aparición do Emperador de Todas as Rusias. Haino que probar.

Helsinki suxeriu unha idea, a de evitar ir papear á taberna antes do ensaio e deixalo para despois, para non nos atrasar tanto no comezo do choio. A cousa sería estar listos para comezar cando chegase Lahti, entre nove menos cuarto e nove.

A lectura do texto non foi tan brillante coma a do Trece, a semana pasada, onde toda a xente atopou bos rexistros e sacou máis mala hostia e máis humor. En xeral xa se notou un avance nos personaxes no ton e na actitude. Agora mesmo é prioritario tratar de compoñer a figura do Tsar de Rusia. Verei de quedar con el, se é posíbel e ao noso Tsar ben lle parece, para traballar á parte do grupo e así poder integralo mellor nos ensaios. Hai que atopar unha idea para a roupa. Barállanse moitas, capa de armiño, uniforme militar, abrigo de inverno, etc… a cousa é dar coa idea barata máis impactante.

As interpretacións estiveron ben. Non tiveron a graza doutros ensaios, pero van sendo máis seguras e regulares. Onde hai problemas de texto é onde fica a cousa máis parada. Esperemos que Santa Clara interceda por nós e nos ofreza un par de Gb de memoria extra. O monólogo inicial de Helsinki gaña coa música, e está case para saír unha interpretación poderosa. Ánimo Helsinki, que xa estás perto.

O soño dos ingleses e os extraterrestres segue pendente do Tampere aprenderse o texto como unha canción ou un poema e largalo de vez. O Tampere arrebátanos a todos cos seus problemas coa neve, aínda que teña tanto pudor en protexer rapazas das tormentas. Hai que darlle coraxe.

As novas escenas ficaron ben de marcación, e creo que case todas as ideas poden funcionar, xa se verá. O Fili tamén propuxo a idea de usar o linóleo branco da Nasa e tal vez un pano de fondo tamén branco. É bastante viábel e o espazo pode ficar realmente escandinavo.

Onde mellor vai a peza de ritmo é a partir da escena de Helsinki, Lahti e Tampere e os conflitos de identidade.

A escena dos peixes promete especialmente. Saíu a idea de centrar o xogo nas máscaras e levar algún elemento para anular o corpo dos executantes, habemos probar varias maneiras.

O monólogo da cebola foi o gran momento da velada. A Oulu machacou a todos os presentes coa súa maneira de pelarlle o bulbo á tristeza. Houbo que rematar o ensaio e xa case non deu para tomarlle unha, acabamos tarde de máis e iso si que paga a pena corrixilo, que o teatro sen taberna tampouco é teatro.

En fin,

Viva Finlandia!

Un finlandés sinfónico

Un finlandés sinfónico

Premendo no seu nome podedes ler e procurar música do noso compositor, Jean Sibelius, que xenerosamente nos emprestará fragmentos do seu poema sinfónico, Finlandia, como banda sonora do espectáculo. Podedes descargar e escoitar unha versión entrando na Enciclomedia.

Jean Sibelius (1865-1957) foi un compositor finlandés que se comprometeu en vida e obra coa independencia de Finlandia sendo un dos forxadores da súa identidade nacional. A Theodor Adorno non lle chistaba a música de Sibelius, por populista. A nós hanos de encantar.